जलमेव जीवनम् । (मार्च् 22 : लोकजलदिनम् )

जलं हि जीवनं प्राहुः
जीविनां प्राणरक्षकम् ।
जीवने पोषणे चैव
जलमेव प्रधानकम् ॥

न केवलं निदाघे तु
सर्वदा जलजीविनाम् ।
जलमवश्यमित्यस्मात्
जलममृतमुच्यते ॥

जलं सकलजन्तूनां
जीवनाय सहायकम् ।
पिपासाशमकं क्षीरं
क्षीणप्रशमकं सदा ॥

हरिद्वारे च गङ्गायां
गोदवर्यां निलातटे ।
नर्मदायां च कावेर्यां
जलं पावनमेव तत्॥

वृक्षाणां चापि सस्यानां
सर्वेषां प्राणिनां तथा ।
जलमेवानिवार्यं हि
सृष्टि स्थिति प्रवर्धने ॥

पञ्चभूतेषु यत् दिव्यं
प्रथमं सर्वतोमुखम् ।
प्रयुज्यते हि सर्वत्र
सलिलं पुण्यकर्मसु ॥

जलमेव परं धर्म :
जलमेव परं धनम् ।
जलं हि सर्वजन्तूनां
सुखाय परिकल्पितम् ॥

अनुस्मार्य तु प्राधान्यं
नीरस्य हि महाजनै:
आयोजितं दिनं कञ्चित्
जलप्राधान्यहेतुकम् ॥

जलं विना न जीवन्ति
नैके भूमिषु जन्तवः ।
किं पुन : लघुसस्यानि
जलाशयसुजीविनः ॥

सर्वभूतहितं चैतत्
सर्वदेहेषु संस्थितम् ।
जलं हि चौषधं प्राहुः
स्वास्थ्यशास्त्रविशारदाः ॥

ग्रीष्मातपे विषण्णानां
शीतं वारि तु भेषजम् ।
पानेन जायते सर्वे
श्रममुक्ताश्च शीतलाः ॥

असाध्यं जीवितं चात्र
सर्वेषां प्रणिनां तथा
तरुवर्गलतादीनां
तस्मात् रक्ष जलं सदा ॥

व्ययीकृतं जलं सर्वं
पुनरायाति भूतलम् ।
वृष्टिहेतोः तथा कूपात्
जलं नाशविहीनकम् ॥

जलादुदयते लोकः
जलेन वृद्धिमेति च ।
अन्ते जलं बुधाः प्राहुः
विश्वस्य नाशकारणम् ॥

आप : वारि जलं प्राहुः
सलिलं कमलं तथा
पयः कीलालममृतं
जीवनंभुवनं वनम् ॥

कबन्धमुदकं पाथः
पुष्करं सर्वतोमुखम् ।
अम्भोर्णस्तोयपानीय
निरक्षिरम्बुशम्बरम् ॥

ग्रन्थे चामरकोशे तु
दत्तानि च पदानि वै ।
जलनामानि नैकानि
साधूनां बोधनाय हि ॥

Vijayan V Pattambi

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *